144 αναγνώστες online
Find us on FacebookJoin us on Facebook
sideBar



Σαββέρια Μαργιολά - «Αλισάχνη»

ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ «Τι έχω να χάσω»

Τάσος Π. Καραντής
Τάσος Π. Καραντής
Πρώτη Παρουσίαση
ΜΑΡΙΑ ΣΑΧΠΑΣΙΔΗ - «Τι έχω να χάσω»
14.10.2019
Ορφέας | Main Feed

Μουσικά ρεπορτάζ

Δώρα Παπαδοπούλου

Μία ιδιαίτερη ως προς τη σύλληψη και την εκτέλεση ιδέα, πραγματοποιήθηκε την Κυριακή στις 12 του Δεκέμβρη. Το χειμωνιάτικο σκηνικό του καιρού, που τελευταία φαίνεται να έχει επικρατήσει στις καρδιές μας πολύ περισσότερο, έσπασε μία αχτίδα διαφορετικού πολιτισμού. Στο επίκεντρο μία περιοχή της πρωτεύουσας που δοκιμάζεται τα τελευταία χρόνια, από τον υπερπληθυσμό, παρανόμων, κυρίως, μεταναστών, με όλες τις συνέπειες που ένα τέτοιο γεγονός μπορεί να έχει, ο Άγιος Παντελεήμονας, στην οδό Αχαρνών, λίγο μακρύτερα από το κέντρο της πόλης. Την ξέρω καλά την περιοχή αυτή. Εκεί κοντά γεννήθηκα, εκεί μεγάλωσα και εκεί εξακολουθώ να βρίσκομαι πολύ συχνά, κάθε εβδομάδα. Γνωρίζω αρκετά καλά αυτή την ως τώρα παράταιρη και προβληματική πολυπολιτισμική συνείπαρξη, τα προβλήματα, την εγκατάλειψη, την έλλειψη δράσεων και αποφάσεων που έχει οδηγήσει σε καταστάσεις εμφύλιας διαμάχης. Έτσι, είδα αυτή την πρωτοβουλία σαν μια συμβολική πράξη ελευθερίας έναντι σε ότι μας καταδικάζει να τρώμε τις σάρκες μας.
Στον Ιερό Ναό του Αγίου Παντελεήμονος λοιπόν, το απόγευμα της Κυριακής,  πραγματοποιήθηκε μία συναυλία διαφορετική. Μέσα σε μία ορθόδοξη εκκλησία, που έχει τη δική της πολιτιστική αξία, αφέθηκε η μουσική να παίξει το ρόλο της και να προσπαθήσει να ενώσει ανθρώπους. Πλήθος κόσμου παρακολούθησε τη συναυλία αυτή, που διοργάνωσαν από κοινού η Αρχιεπισκοπή και το Μέγαρο Μουσικής της Αθήνας. Ανάμεσά τους και ο Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας Κάρολος Παπούλιας, που ανταποκρίθηκε χωρίς δισταγμό στο κάλεσμα του Αρχιεπισκόπου και του Προέδρου του Οργανισμού του Μεγάρου Μουσικής. Στη συναυλία συμμετείχαν, κατά σειρά εμφάνισης, η τετράφωνη χορωδία του Ιερού Ναού του Αγίου Παντελεήμονος, η ορχήστρα «Καμεράτα» του Μεγάρου Μουσικής υπό τη διεύθυνση του Αλέξανδρου Μυράτ, οι «Μαΐστορες της Ψαλτικής Τέχνης» υπό τον Χοράρχη Αχιλλέα Χαλδαιάκη, ο Γιώργος Νταλάρας και η χορωδία της ΔΕΗ υπό τη διεύθυνση του Κωστή Κωνσταντάρα.
Ο μεγαλύτερος ναός των Βαλκανίων, εύκολα γέμισε από αυτούς που διψούσαν για μουσική, αγάπη και διδάγματα. Υπήρχαν και οι «άλλοι» βεβαια,  αλλά τους αφήνω για μετά.  Με δύο λόγια από τον Αρχιεπίσκοπο και τον Πρόεδρο του Μεγάρου Μουσικής ξεκίνησε η εκδήλωση. Ο Αρχιεπίσκοπος είπε το προφανές, ο πρόεδρος του Μεγάρου Μουσικής το αυτονόητο. Αυτά συνοψίζονται στο εξής απλό: «Ο πολιτισµός και η µουσική ενώνουν».
Αμέσως μετά, η μουσική πήρε το λόγο. Η Καμεράτα σηματοδότησε την έναρξη της συναυλίας, με το έργο του Μιχάλη Αδάµη «Εν χορδαίς» και το «Κοντσέρτο Γκρόσο Νο .8», γνωστό ως
«Κονσέρτο των Χριστουγέννων», του Αρκάντζελο Κορέλι. Και να που οι πρώτες νότες από τη μουσική πανδαισία της καλοκουρδισμένης ορχήστρας του Μεγάρου γέμισαν τον ιερό χώρο. Οι «Μαΐστορες της ψαλτικής τέχνης» πήραν τη σκυτάλη αμέσως μετά, με βυζαντινούς ύμνους των Χριστουγέννων, για να λειτουργήσουν σαν συνδετικός κρίκος ανάμεσα στο ξεκίνημα και στο φινάλε. Τη συναυλία έκλεισε ο Γιώργος Νταλάρας, μαζί με την ορχήστρα του και συνοδευόμενος από τη χορωδία της ΔΕΗ, υπό τη διεύθυνση του Δημήτρη Κωνσταντάρα. Τραγούδησε με τη μαεστρία και την ευαισθησία που τον χαρακτηρίζουν δύο αποσπάσματα από έργα που ξέρει καλά. Το «Δοξαστικό (Gloria)» από τη Misa Criolla του Ariel Ramirez και το τραγούδι «Της αγάπης αίματα» από το Άξιον Εστί. Και ήταν αυτό ακριβώς το όμορφο, μελωδικό και στοχαστικό φινάλε η σφραγίδα στο κείμενο που υπέγραψαν όλοι όσοι βρέθηκαν στον Άγιο Παντελεήμονα. «Ο πολιτισµός και η µουσική ενώνουν».














Διαπιστώσεις
Οι διαπιστώσεις πολλές,  ξεκάθαρες και δια "γυμνού οφθαλμού" ορατές, είτε μας αρέσει είτε όχι. Η οικονομική, ηθική και κοινωνική κρίση, αυτή η αδιαίρετη και ομοούσιος τριάδα που μας έχει κάτσει για τα καλά στο σβέρκο και δεν είναι βέβαια ουρανοκατέβατη, αλλά προϊόν της δικής μας αξιακής παρακμής, έχει ένα καλό. Ποιο είναι αυτό; Ότι από τον πάτο του πηγαδιού μπορείς μόνο να ανέβεις.

Διαπίστωση πρώτη: Η πρωτοβουλία του Αρχιεπισκόπου είναι σημαντική. Ο κύριος Ιερώνυμος δίνει στο θεσμικό του ρόλο, ανθρώπινα χαρακτηριστικά, που ο ρόλος αυτός τα έχει ανάγκη, για να ξεφύγει από τον ξύλινο και μονίμως ηθικοπλαστικό λόγο στον οποίο έχουν εγκλωβιστεί οι πολιτικοί. Η Εκκλησία φαινεται να κατανοεί, έστω και με αργούς ρυθμούς, την ανάγκη να σταθεί στο πλάϊ της κοινωνίας στηρίζοντάς την και όχι κοιτώντας την αφ΄υψηλού. Μιας κοινωνίας  βαθιά άρρωστης και απογοητευμένης που όλα της φταίνε, ενώ για τίποτα δε φταίει,  που όλα τα θεωρεί σαθρά, αλλά είναι πιο κουραστική η αλλαγή. Να γίνει λοιπόν μέρος του προβλήματος, να βγει στο δρόμο, να βγάλει τα χρυσοκέντητα άμφια, αυτό πρέπει να κάνει, για να βοηθήσει σε πρώτο χρόνο και αποτελεσματικά στη λύση των προβλημάτων. Έχει βέβαια πολύ δρόμο να διανύσει, αλλά έχουμε υπομονή.
Θεμιτός  είναι αναμφίβολα  και ένας απογαλακτισμός από στείρους δογματισμούς και απαγορεύσεις, που ουδέποτε η χριστιανική θρησκεία διακήρυξε, αλλά ήταν πάντα προϊόν συνειδητής  ανθρώπινης παρανόησης και παραποίησης, υπερσυντηρητισμού και δήθεν πίστης. Όμορφη μουσική σε ορθόδοξο ναό, λοιπόν; Και μάλιστα με τον «αιρετικό» Ramirez και τη Misa Criolla του; Και με το «δυτικό» κονσέρτο του Κορέλλι; Και με τραγούδι του Θεοδωράκη και του Ελύτη, που πρωτοείπε ο «λαϊκός» Μπιθικώτσης; Γιατί όχι;  Φυσικά λέμε ναι. Προσμένουμε κι άλλες πρωτοβουλίες και μάλιστα όχι μόνο συμβολικές, αν και αυτές σίγουρα έχουν το νόημά τους, αλλά και χειροπιαστές. Διότι, καλό είναι να προσεύχονται οι χριστιανοί στις εκκλησιές μετά μουσικής. Δεν πρέπει όμως κάπου να προσεύχονται και οι μουσουλμάνοι;

Διαπίστωση δεύτερη: Η πρωτοβουλία του Μεγάρου είναι σημαντική. Το Μέγαρο Μουσικής ελπίζω πως αντιλαμβανεται το ρόλο του ως φορέα και παρόχου πολιτισμού. Αυτό έδειξε με αυτή του την πρωτοβουλία, ελπίζω να κάνει ανάλογες κινήσεις και στο μέλλον για να τινάξει και λίγο από πάνω του τη ρετσινιά του αυστηρά κερδοσκοπικού πολιτισμικού οργανισμού για τις οικονομικά εύρωστες ηλικιωμένες κορασίδες του Κολωνακίου και των βορείων προαστίων. Έχω βρεθεί πολλές φορές στο Μέγαρο Μουσικής. Εκτιμώ την αγάπη προς τη μουσική, την οργάνωση και την παροχή υψηλών υπηρεσιών, το σεβασμό στις μουσικές του κόσμου, έναντι όχι πάντα υπερβολικά υψηλού κόστους, πρωτοβουλίες για τους ανέργους και τη δυνατότητα να μείνουν κοντά στα πολιτιστικά δρώμενα και άλλα. Ελπίζω και σε άλλα στο μέλλον.

Διαπίστωση τρίτη: Δεν είναι όλα αξιωματικά σε αυτή τη ζωή, ούτε απλές μαθηματικές πράξεις, πως να το κάνουμε.  Μέγαρο Μουσικής και Εκκλησία της Ελλάδος, δύο οντότητες θεωρητικά συντηρητικών χαρακτηριστικών, συνασπίστηκαν σε μία πρωτοβουλία με προοδευτικά χαρακτηριστικά, έστω κι αν, επαναλαμβανω, είχε κυρίως συμβολικό χαρακτήρα. Διότι με απλά μαθηματικά, ένα κι ένα κάνουν δύο. Μία συντηρητική σκέψη μαζί με μία συντηρητική ιδέα, δε μπορεί παρά να μας κάνουν μία συντηρητική πράξη! Αυτό σκέφτηκε η αριστερή ψευτοκουλτούρα και η κόντρα διανόηση και μπλέχτηκε. Και ψάχνει να βρει το στενό από όπου οι «δεξιοί» της βγήκαν από αριστερά. Σκεπτικισμός, ψιλοαπαξίωση, αδιαφορία και σιγή ιχθύος σε blogs, μουσικά και άλλα, ιδίως προ του γεγονότος. Εκκλησία και Μέγαρο, βλέπεις. Διπλό ταμπού. Αν βάλεις δε, και το Νταλάρα ....
Δε δικαιούμαι βέβαια να ισχυριστώ πως η αριστερά δεν πρωτοστατεί σε τέτοιου είδους πρωτοβουλίες, ιδιαίτερα σε ένα θέμα όπως είναι τα δικαιώματα των μεταναστών και η ποιότητα ζωής, τόσο αυτών όσο και των υπολοίπων. Κάθε άλλο. Απλώς, λυπάμαι που ως πολίτες και ως κομμάτια μιας κοινωνίας αρνούμαστε να δούμε την ουσία και κρυβόμαστε πίσω από το δάχτυλό μας. Σημαντικές είναι όλες οι πρωτοβουλίες, από όπου κι αν προέρχονται κι όποια σφραγίδα κι αν φέρουν, στα πλαίσια πάντα της νομιμότητας. Κολλάμε ταμπέλες στους ανθρώπους, είναι αναμφίβολα το αγαπημένο μας χόμπυ, και την ίδια στιγμή, η μνήμη μας είναι μικρή, κοντή και επιλεκτική. Ζούμε φαίνεται στην εποχή που μοιράζουν πιστοποιητικά αριστερών πολιτικών φρονημάτων.

Διαπίστωση τέταρτη: Από το σκηνικό αυτό δε θα μπορούσαν να λείψουν οι ακροδεξιές υστερικές φωνές, οι κατ’ επίφαση «υπερασπιστές» του έθνους  και της ορθοδοξίας που βρέθηκαν πέριξ του ναού και ακόμη μακρύτερα από όλη την ουσία του εγχειρήματος, για να διαμαρτυρηθούν, κόσμια, όπως αυτοί καλά γνωρίζουν, για τους μετανάστες και τα  ... «μπουζούκια στις εκκλησιές». Μελωδίες και κατάνυξη εντός. ΜΑΤ και νεύρα εκτός. Εύφωνα μέσα, παράφωνα έξω. Έτσι άλλωστε δεν είναι η ζωή; Πάντα πρέπει να υπάρχει και το μαύρο για να αναδεικνύει το λευκό. Συμβολικά πάντα.

Διαπίστωση πέμπτη: Το όνομα Νταλάρας εξακολουθεί να είναι κόκκινο πανί. Πολύ πριν ανοίξει το στόμα του να πει έναν .... ψαλμό, έχει ακούσει τον εξάψαλμο. Η εξήγηση υπάρχει και ευτυχώς θέλει και λίγο «διαδικτυακό» μελάνι να γραφτεί, γιατί είναι και δύσκολες οι εποχές και δε μας περισσεύουν. Συνοψίζεται σε μόλις επτά, απλές και κατανοητές για τον κάθε κοινό νου, λέξεις: «Σαράντα χρόνια σταθερής και ουσιαστικής καλλιτεχνικής αξίας».

Διαπίστωση έκτη και τελευταία: Ξέρω από πριν, πολύ καλά τι θα μου πείτε. Ούτε ο Αρχιεπίσκοπος, ούτε ο Μάνος του Μεγάρου, ούτε ο Νταλάρας ζουν στον Άγιο Παντελεήμονα. Με τα κυάλια τον βλέπουν. Ούτε καν εσύ, που γράφεις αυτό το άρθρο. Ούτε εσύ μένεις εκεί, να βιώνεις κάθε μέρα την υποβάθμιση, να κλείνεις τη μύτη σου από τη βρωμιά, να ζεις με το σκουπίδι, να έχεις το φόβο συντροφιά τα βράδια, να μην τολμάς να ξεμυτίσεις από το σπίτι σου, να μην ξέρεις από που θα σου την πέσουν, να μη μπορούν να παίξουν τα παιδιά σου στο δρόμο. Δε διαφωνώ. Ο μεγάλος αριθμός μεταναστών και οι συνεχιζόμενες εισροές στη χώρα μας είναι ένα μεγάλο πρόβλημα. Δε θα έπρεπε να είναι μόνο δικό μας, αλλά ευρωπαϊκό και όμως είναι. Πολύ περισσότερο από αυτό που πραγματικά μας αναλογεί.  Και δυστυχώς θα σας απογοητεύσω. Οι λύσεις δεν είναι μόνο πολιτικές, που έτσι κι αλλιώς λείπουν κι αυτές ή ακροβατούν στα χέρια λίγων τολμηρών, αλλά και αριθμοί. Μηδενικά. Πολλά μηδενικά που μαζεύονται παρέα και μας κάνουν μερικές δεκάδες εκατομμύρια ευρώ. Αυτά είτε μας λείπουν, ή δεν τα έχουμε, ή δε μας τα δίνουν, ή δεν μπορούμε να τα βρούμε ή δε θέλουν κάποιοι να τα βρούμε.
Τι μένει; Να συνυπάρξουμε. Να αναλάβουμε δράσεις ως πολίτες. Να κάνουμε τη μάζα δύναμη. Να πιέσουμε. Να δουλέψουν αυτοί που ανέλαβαν. Να βοηθήσουμε κι εμείς. Να δούμε τα πράγματα με άλλο μάτι.
Διότι, έχουμε μεγάλο πρόβλημα ως κοινωνία. Δεν είναι μόνο ότι καταρρέουμε οικονομικά. Δεν είναι μόνο η ανεργία, η φτώχεια, η αγωνία για το αύριο που πράγματι μας κυνηγούν. Δεν είναι μόνο η αρνητική ψυχολογία μας. Δεν είναι που κλαίμε που μας τέλειωσαν τα δανεικά και οι υποθήκες. Δεν είναι η κοινωνική απομόνωση. Δεν είναι η νοοτροπία του βολέματος που χάσαμε και το θρηνούμε σαν τους νεκρούς στα φέρετρα. Είναι η απόλυτη έλλειψη αλληλεγγύης μεταξύ μας. Είναι αυτή η λέξη που δυσκολευόμαστε να προφέρουμε, δυσκολευόμαστε να γράψουμε και ακόμη περισσότερο να κάνουμε πράξη. Δεν έχουμε αλληλεγγύη, παντού βλέπουμε τα βαμπίρ της ιδιοτέλειας όταν εμείς οι ίδιοι είμαστε οι ξενιστές της, δε στηρίζουμε χωρίς ανταπόδωση, δεν υπάρχει πια κοινός βίος, χάσαμε το δρόμο για τη μυρμηγκοφωλιά. Είμαστε ανεξέλεγκτα καρκινικά κύτταρα του εαυτού μας που δρουν ξεχωριστά και κατατρώνε τον υγιή ιστό του. Αν το καταλάβουμε αυτό, έστω και αργά, μπορεί να περισώσουμε κάτι από τον Homo Sanctus. Αλλιώς, μας βλέπω για το γκρεμό όλους, μετανάστες και μη.

Σημείωση: Ο τίτλος είναι δανεικός, αλλά μου άρεσε και τον υιοθέτησα προσωρινά. Ο πρωτότυπος τίτλος ανήκει στον Αλβανό δημοσιογράφο των «Νέων» Γκάζι Καπλάνι και στην ιδιαίτερη  ομώνυμη στήλη του στην εφημερίδα. 
Φωτογραφίες: Χάρης Ακριβιάδης (fotobox.gr), (e-orfeas.gr)

Οι απόψεις και οι σκέψεις των συνεργατών του Ορφέα δεν ταυτίζονται απαραίτητα με τη γνώμη του περιοδικού.
Απαγορεύεται αυστηρά η χρήση και η αναδημοσίευση του συνόλου ή μέρους των άρθρων του Ορφέα, χωρίς προηγούμενη άδεια των υπευθύνων του περιοδικού και του συντάκτη και χωρίς ταυτόχρονη αναφορά της επωνυμίας του περιοδικού, του ονοματεπωνύμου του συντάκτη και του ακριβούς συνδέσμου του άρθρου

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΣΧΟΛΙΑ

RSS

ΤΑ ΠΙΟ ΔΙΑΒΑΣΜΕΝΑ (90d)

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

ΕΙΠΑΝ - ΕΓΡΑΨΑΝ

Όποιος δεν έχει τίποτα μονάχα αυτός ξέρει το τίποτα.
Κατερίνα Γώγου

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ / ΑΥΡΙΟ

14/10/1952 Γεννιούνται οι τραγουδοποιοί Χάρης και Πάνος Κατσιμίχας
14/10/2004 Πέθανε ο τραγουδιστής και ηθοποιός Βλάσης Μπονάτσος

ΤΥΧΑΙΑ TAGS